LaGa, BuGa, IGA – o co chodzi?

Tajemnicze, dwusylabowe skróty, które czasem można zobaczyć na stronach internetowych lub w przewodnikach niemieckich landów to uproszczone określenie na wystawy ogrodnicze (GArtenschau – dosł. przegląd/pokaz ogrodniczy).
 
 
W zależności od rangi wystawy wyróżnia się:

  • LaGa (LAndesGartenschau) – krajowa/regionalna wystawa (chodzi o pojedynczy land, nie cały kraj)
  • BuGa (BUndesGArtenschau) – federalna wystawa (na poziomie krajowym, całego państwa)
  • IGA (Internationale GArtenAustellung) – międzynarodowa wystawa ogrodnicza

Niekiedy używa się skrótu LGS (LandesGartenSchau), IGS (Internationale GartenSchau).

Pierwsza powojenna wystawa na poziomie krajowym (BuGa) odbyła się w 1951 roku w Hanowerze (jak do tej pory jedyna tej rangi w Dolnej Saksonii). Tradycje zorganizowanych pokazów ogrodniczych są w Niemczech jednak znacznie starsze, bo sięgają połowy XIX wieku. Wcześniej miały okazjonalny i lokalny charakter ograniczając się do czasowego otwarcia prywatnych ogródków. Ciekawostką jest ogólnokrajowa wystawa, jaka miała miejsce w Legnicy w 1926/1927 roku. Był to jedyny zorganizowany pokaz na terenie dawnej Rzeszy. Pozostałością jest dzisiaj park miejski. Ostatnia wystawa przed wojną odbyła się w Stuttgarcie i zakończyła dokładnie 1 września 1939 roku.

Do lat 90. ubiegłego wieku pokazy odbywały się oczywiście tylko w miastach Republiki Federalnej Niemiec (1985 r. – BuGa w Berlinie Zachodnim). Pierwszą wystawą w tzw. nowych landach był przegląd ogrodnictwa w Cottbus (Brandenburgia) w 1995 roku. Miałam przyjemność w niej uczestniczyć podczas wymiany szkolnej. Wtedy jeszcze nie wiedziałam o charakterze tych wystaw i sądziłam, że są to po prostu ładnie odnowione parki i ogrody po przełomie. Nowe landy jeszcze sześciokrotnie były gospodarzem BuGa. Dla porównania tylko cztery odbyły się w miastach „starych landów”. Wystawa z 2015 roku jako pierwsza w historii odbyła się na pograniczu dwóch krajów związkowych (Brandenburgia i Saksonia-Anhalt) i była mocno zdecentralizowana (5 miejscowości, 10 miejsc). W przeszłości podobna sytuacja zdarzyła się tylko raz, kiedy w 2007 roku zorganizowano pokaz w dwóch miastach, Gera i Ronneburg (Turyngia).

W 2015 roku Krajowa Wystawa Ogrodnicza odbyła się w Brandenburgii2015 ©Viator Polonicus, Joanna Maria Czupryna

Warto dodać, że wystawa na poziomie federalnym (BuGa) odbywa się co dwa lata. Co dziesięć lat ma charakter międzynarodowy (IGA). Do tej pory miały one miejsce przeważnie w Hamburgu (1953, 1963, 1973, 2013), raz w Monachium (1983), Stuttgarcie (1993) oraz Rostocku (2003). Kolejna IGA została zaplanowana szybciej, bo w 2017 roku w Berlinie (zobacz informacje niżej).

LaGa, czyli wystawa o regionalnym zasięgu jest organizowana w obrębie jednego landu i odbywa się z różną częstotliwością. Badenia-Wirtembergia i Bawaria mają pod tym względem najbogatsze tradycje. Wystawy organizowane są tam od lat 80. ubiegłego wieku a kolejne miejsca znane z kilkuletnim wyprzedzeniem. W innych landach jest duża nieregularność – najczęściej co kilka lat. Saarland i Brema nie organizują ich wcale, natomiast w Berlinie i Hamburgu goszczą wystawy o wyższej randze.

Piękny park wokół pałacu w Oranienburgu to efekt po wystawie (LaGa) w 2009 roku.2014 © Viator Polonicus, Joanna Maria Czupryna

Pokazy ogrodnicze są finansowane z podatków i trwają zazwyczaj kilka miesięcy. W miastach, w których się odbywają, już rok lub nawet dwa lata wcześniej zaczynają się prace nad przygotowaniem terenu. Zagospodarowywane są parki, skwery (często zaniedbane), łąki, brzegi rzek lub jezior. W planach wykorzystuje się walory krajobrazowe regionu i podkreśla jego atuty. Odwiedzane przez setki tysięcy gości wystawy, mają promować miasto i przyczyniać się do wzrostu jego popularności również w późniejszym czasie.

Wstęp na wystawy jest dosyć drogi, bo w granicach kilkunastu euro (w 2017 roku w Berlinie normalny bilet kosztuje 20€). Po zakończonym pokazie, parki pozostają najczęściej płatne, choć opłata jest już dużo niższa. Wprowadzane są bilety roczne i kilka rodzajów ulg. Przykładowo wejście na teren ogrodów Britz w Berlinie (BUGA 1985) kosztuje 2€ na cały dzień. Bywa też, że z pięknych ogrodów niewiele zostaje i w krótkim czasie park wraca do swojej zwykłej roli dzielnicowego zieleńca, do którego wstęp jest bezpłatny (tak się stało po międzynarodowym pokazie ogrodniczym w Hamburgu w 2013 r.).

Przykład z Hamburga obudził fale krytyki wśród przeciwników wystaw. Nie wszystkim podobała się wymuszona ingerencja w naturalne krajobrazy i biotopy. By stworzyć miejsce pod alejki, sceny czy pawilony wycinane są drzewa, osuszane podmokłe łąki będące naturalnym środowiskiem dla wielu gatunków roślin i zwierząt. Do tego dochodzą niezadowoleni mieszkańcy, którym na kilkanaście miesięcy zabiera się miejsce wypoczynku i relaksu, a z którego mogli korzystać wcześniej bezpłatnie. Przed organizatorami staje zazwyczaj trudne zadanie wyboru terenów i ułożenie takiej koncepcji, by rzeczywiście mało atrakcyjne przestrzenie miejskie zamienić w zieleńce, z których skorzystają i mieszkańcy i turyści.

Tereny wystawy w Brandenburgu w 2015 roku. Wyremontowana zabytkowa hala
dawnej stoczni rzecznej jako pawilon wejściowy, przystań i nowe budynki. W tle tematyczne ogrody. 2015 © Viator Polonicus, Joanna Maria Czupryna
Tak wyglądało wybrzeże w 2011 roku2011 © Viator Polonicus, Joanna Maria Czupryna

IGA 2017 Berlin

Międzynarodowa Wystawa Ogrodnicza (IGA) odbędzie się na terenie Ogrodów Świata i okolic w dzielnicy Marzahn i potrwa od 13 kwietnia do 15 października 2017 roku. Wykorzystując ukształtowanie terenu i niewielkie wzniesienie Kienberg, w Berlinie powstała pierwsza kolej linowa. Dwie stacje „w dolinie” i jedna na szczycie, 1,5-kilometrowa trasa i gondole na wysokości 25-30 metrów pozwolą na podziwianie terenów wystawy ogrodniczej z góry.
Oficjalna strona IGA 2017: www.iga-berlin-2017.de

Może ci się spodobać również Więcej od autora

Komentarze